dr Ewa Ficek

ficekprezes Stowarzyszenia Przyjaciół Instytutu Języka Polskiego UŚ „Via Linguae”
skarbnik Towarzystwa Miłośników Języka Polskiego (Oddział w Katowicach)

Zakład Lingwistyki Tekstu i Dyskursu
e-mail: eficek@tlen.pl

Ewa Ficek – doktor nauk humanistycznych, adiunkt w Zakładzie Lingwistyki Tekstu i Dyskursu, członkini Towarzystwa Miłośników Języka Polskiego (Oddział w Katowicach), Polskiego Towarzystwa Językoznawczego oraz Komisji Językoznawstwa PAN (Oddział w Katowicach). Ukończyła filologię polską (2002 r.), a następnie studia doktoranckie ze specjalizacją w dziedzinie językoznawstwa na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Śląskiego (2006 r.). Rozprawę doktorską pt. Poradnik. Model gatunkowy i jego tekstowe aktualizacje, przygotowaną pod naukową opieką prof. dr hab. Bożeny Witosz, obroniła w lutym 2007 r.

Obszar jej zainteresowań badawczych wyznaczają m.in. zagadnienia dyskursologii, genologii lingwistycznej, stylistyki, a także pragmatyki językowej. Obecnie zastanawia się nad interdyscyplinarną charakterystyką odmian i form dyskursu terapeutycznego oraz   przyporządkowanych im wzorców wypowiedzi. Prowadzi zajęcia dydaktyczne z zakresu językoznawstwa pragmatycznego, wprowadzenia do nauki o języku, kultury języka, języków specjalistycznych, stylistycznego zróżnicowania polszczyzny itd.

Książki autorskie i współautorskie:

  • Poradnik. Model gatunkowy i jego tekstowe aktualizacje. Katowice 2013.

Redakcje naukowe: 

  • Reprezentacje świata w dyskursach (modele, obrazy, wizje). Red. B. Ciesek, B. Duda, E. Ficek, K. Sujkowska-Sobisz [w druku].
  • Społeczeństwo obywatelskie: edukacja, wartości, style komunikacyjne. Red. E. Ficek, M. Ochwat, K. Sujkowska-Sobisz, M. Wójcik-Dudek. Katowice 2018. Zob.: http://www.spoleczenstwoobywatelskie.edu.pl/.
  • Dyskurs i jego odmiany. Red. B. Witosz, K. Sujkowska-Sobisz, E. Ficek. Katowice 2016.

Artykuły:

  • Autoprezentacja à rebours? Podmiot w zwierciadle wybranych (auto)narracji terapeutycznych [w druku].
  • Bolesne ślady przeszłości. Pamięć a/i trauma w kontekście wybranych narracji autobiograficznych Grażyny Jagielskiej [w druku].
  • Cyfrowe archiwum społeczne jako przedmiot badań lingwistycznych/dyskursologicznych. Prolegomena [współautorki: B. Ciesek, B. Duda, J. Przyklenk, K. Sujkowska-Sobisz; w druku].
  • Totalność terapii? Dyskursu terapeutycznego filiacje i translokacje [w druku].
  • Non nova, sed nove? O dzisiejszym (tele)poradnictwie i towarzyszących mu strategiach autopromocyjnych i/lub autoprezentacyjnych myśli kilka. W: Autopromocja, autoprezentacja, wizerunek w mediach audiowizualnych. T. 4. Red. A. Kalisz, E. Tyc. Katowice 2018, s. 21−32.
  • Komponent strukturalny porady językowej – wczoraj i dziś (jeszcze o „starym” gatunku w nowych mediach). „Język Polski” 2018, z. 3, s. 65-74 [współautorka: J. Przyklenk].
  • Podróż (i podróżowanie) oczyma blogerów. Refleksje nie tylko lingwistyczne. W: Wędrówka, podróż, migracja w języku i kulturze. Red. E. Biłas-Pleszak, J. Przyklenk, A. Rejter, K. Sujkowska-Sobisz. Katowice 2018, s. 283-295.
  • Medialne kreacje doradców (przypadek dyskursu kulinarnego). W: Autopromocja, autoprezentacja, wizerunek w mediach masowych. T. 3. Red. A. Kalisz, E. Tyc. Katowice 2017, s. 155-164.
  • Co wiemy (a czego nie wiemy) o dyskursie publicznym? Wokół książki Dyskurs elit symbolicznych. Próba diagnozy pod red. M. Czyżewskiego, K. Franczaka, M. Nowickiej i J. Stachowiaka (Warszawa 2014, 428 s.). „Forum Lingwistyczne” 2016, nr 3, s. 129-134.
  • Językowe manifestacje dyskursu terapeutycznego (na wybranych przykładach). W: Dyskurs i jego odmiany. Red. B. Witosz, K. Sujkowska-Sobisz, E. Ficek. Katowice 2016, s. 95-102.
  • Medialne wcielenia (transformacje?) porady kulinarnej – kilka wybranych zagadnień. W: Kuchnia i stół w komunikacji społecznej. Dyskurs, tekst, kultura. Red. nauk. W. Żarski przy współpracy T. Piaseckiego. Wrocław 2016, s. 35-42.
  • Sprawozdanie z konferencji naukowej pt. Dyskurs i jego odmiany, Brenna 22-24 października 2014 roku. „Forum Lingwistyczne” 2015, nr 2, s. 149-153.
  • Formy (i dzisiejsze normy) poradnictwa prasowego – analiza genologiczna. W: Gatunki- mowy i ich ewolucja. T. 5: Gatunek a granice. Red. D. Ostaszewska, J. Przyklenk. Katowice 2015, s. 230-237.
  • „Stary” gatunek w nowych mediach, czyli porada językowa wczoraj i dziś. Z badań nad pragmatycznym wymiarem eksperckiej odpowiedzi. W: Bogactwo współczesnej polszczyzny. Red. P. Żmigrodzki, S. Przęczek-Kisielak. Kraków 2014, s. 211-219 [współautorka: J. Przyklenk].
  • W kręgu „stylistycznych remanentów” – uwagi po lekturze książki Style współczesnej polszczyzny. Przewodnik po stylistyce polskiej pod red. E. Malinowskiej, J. Nocoń, U. Żydek-Bednarczuk. „Forum Lingwistyczne” 2014, nr 1, s. 107-111.
  • Rada a/i porada w przestrzeni komunikacyjnej. Pytania i postulaty badawcze. W: Linguarum silva. T. 2: Słowo – znaczenie – relacja w języku i w tekście. Red. B. Mitrenga. Katowice 2013, s. 143-159.
  • Styl(e) poradnika. Wokół stylistycznego komponentu gatunku i tekstu. „Stylistyka” XXII (2013). Opole, s. 153–166.
  • Dyskurs terapeutyczny i jego uwarunkowania – rekonesans badawczy. „Tekst i Dyskurs – Text und Diskurs” 2012, nr 5, s. 249–259.
  • Korespondencja elektroniczna. Ujęcie normatywne. W: Ruch w języku – język w ruchu. Red. K. Lisczyk-Kubina, M. Maciołek. Katowice 2012, s. 107–115.
  • Współczesny poradnik: próba lingwistycznej charakterystyki gatunku i jego wielorakich aktualizacji. W: Linguarum silva. T. 1: Opozycja – przeciwieństwo – kontrast w języku i w tekście. Red. B. Mitrenga. Katowice 2012, s. 151–166.
  • Zaczarowana, inspirująca, pouczająca… Jaka jest bajka terapeutyczna? W: Gatunki mowy i ich ewolucja. T. 4: Gatunek a komunikacja społeczna. Red. D. Ostaszewska przy współudziale J. Przyklenk. Katowice 2011, s. 159168.
  • Od cytatu do parodii. O literackich grach z konwencją poradnika uwag kilka. „Język Artystyczny”. T. 14: Wymiary tekstu – perspektywy interpretacji. Red. B. Witosz. Katowice 2010, s. 43–55.
  • Poradnik – gatunek interakcyjny? W: Style konwersacyjne. Red. B. Witosz. Katowice 2006, s. 243–251.
  • Rola publiczności w telewizyjnych rozmowach typu talk-show. W: Dialog a nowe media. Red. M. Kita przy współudziale J. Grzeni. Katowice 2004, s. 104–114 [współautor: P. Fabijański].
  • Katowicka konferencja naukowa „Tekst a gatunek”. „Teksty Drugie” 2003, nr 1, s. 237–242.
  • Metody pozyskiwania czytelnika w poradnikach intymnych, motywacyjnych i komputerowych. „Stylistyka” XII (2003). Opole, s. 353–369.
  • Recenzja poz.: Stylistyka a pragmatyka. Red. B. Witosz. „Stylistyka” XII (2003). Opole, s. 436–443.
  • Sprawozdanie z katowickiej konferencji naukowej: Tekst a gatunek (10–11 X 2002 r.). „Poradnik Językowy” 2003, z. 4, s. 45–51.
Inne:
  • Wprowadzenie. W: Reprezentacje świata w dyskursach (modele, obrazy, wizje). Red. B. Ciesek, B. Duda, E. Ficek, K. Sujkowska-Sobisz [współautorki: B. Ciesek, B. Duda, K. Sujkowska-Sobisz; w druku].
  • Wstęp. W: Społeczeństwo obywatelskie: edukacja, wartości, style komunikacyjne. Red. E. Ficek, M. Ochwat, K. Sujkowska-Sobisz, M. Wójcik-Dudek. Katowice 2018, s. 5-6 [współautorki: M. Ochwat, K. Sujkowska-Sobisz, M. Wójcik-Dudek].
  • Wprowadzenie. W: Dyskurs i jego odmiany. Red. B. Witosz, K. Sujkowska-Sobisz, E. Ficek. Katowice 2016, s. 9-11 [współautorki: B. Witosz, K. Sujkowska-Sobisz].